Wat de wekfunctie van een tafelklok inhoudt
Een tafelklok met wekfunctie geeft op een vooraf ingesteld tijdstip een geluidssignaal, zodat de klok naast tijdaanduiding ook als wekker dient. Bij de klassieke uitvoering, de mechanische wekker met twee bellen en een klepel ertussen, wordt het alarm ingesteld door een aparte wijzer op de gewenste tijd te zetten; bij digitale tafelklokken gebeurt dit via knoppen of een display waarop u uur en minuut apart instelt. Het onderliggende principe is bij beide hetzelfde: op het ingestelde moment wordt een mechanisme of elektronisch signaal geactiveerd dat doorgaat totdat u het uitzet of de sluimerstand gebruikt.
Sluimerstand: hoe de snooze-functie werkt
De sluimerstand, beter bekend als snooze, onderbreekt het alarm tijdelijk zonder het volledig uit te schakelen. Na een druk op de sluimerknop stopt het geluid meestal voor vijf tot tien minuten, waarna het alarm opnieuw afgaat; dit herhaalt zich net zo vaak als u de knop indrukt, tenzij u het alarm definitief uitschakelt. Bij digitale tafelklokken is de sluimertijd soms instelbaar, bij mechanische en eenvoudigere digitale modellen ligt deze meestal vast op een vaste duur. Voor wie moeite heeft met in één keer wakker worden is een sluimerstand prettig, al waarschuwen sommige gebruikers dat te vaak snoozen het opstaan juist lastiger maakt doordat de slaap steeds opnieuw wordt onderbroken.
Verschillende typen alarmgeluid
Niet elke wekfunctie klinkt hetzelfde. De keuze voor een geluidstype bepaalt sterk hoe prettig het wakker worden aanvoelt.
Mechanische bel
Een klassieke tafelklok met twee metalen bellen en een klepel geeft een luid, doordringend geluid dat werkt zonder batterij of stroom voor het alarm zelf, alleen voor het opwindmechanisme.
Elektronisch piepsignaal
Digitale tafelklokken gebruiken meestal een herhalend piepje, vaak met instelbaar volume en soms met een oplopend volume dat geleidelijk harder wordt in plaats van direct op vol volume te starten.
Radio of natuurgeluiden
Sommige modellen bieden naast een piepsignaal ook zachtere alternatieven zoals vogelgeluiden of een oplopende toon, bedoeld om minder abrupt wakker te worden dan bij een schel alarm.
De keuze hangt af van persoonlijke voorkeur: wie moeilijk wakker wordt, heeft vaak baat bij een luid en doordringend geluid, terwijl wie licht slaapt eerder gebaat is bij een zachter, geleidelijk oplopend signaal.
Losse alarmtijd instellen bij analoge tafelklokken
Bij een analoge tafelklok met wekfunctie zit er naast de gewone uur- en minutenwijzer vaak een derde, kortere wijzer op de wijzerplaat waarmee u de alarmtijd instelt. U draait deze wijzer naar het gewenste tijdstip, meestal via een knop aan de achterzijde van de klok, en zet de wekfunctie apart aan met een schuifje of hendel. Dit systeem is eenvoudig en overzichtelijk, maar minder precies dan een digitaal display: de alarmtijd is meestal alleen in stappen van vijf of tien minuten in te stellen. Voor liefhebbers van een klassieke tafelklok is dit doorgaans geen probleem, omdat de nadruk daar eerder op uitstraling ligt dan op minutieuze precisie.
Digitale wekfunctie: meer opties, meer instelwerk
Digitale tafelklokken bieden doorgaans meer mogelijkheden: aparte alarmtijden voor werkdagen en weekend, meerdere alarmen tegelijk, instelbaar volume en soms een dimfunctie voor het display 's nachts. Deze extra opties vragen wel iets meer instelwerk vooraf, meestal via een combinatie van een instelknop en een modusknop. Bij een radiogestuurde uitvoering, zoals beschreven in het artikel over de radiogestuurde tafelklok, blijft de alarmtijd bovendien correct ook na de overgang tussen zomer- en wintertijd, iets wat bij een handmatig ingestelde klok makkelijk over het hoofd wordt gezien.
Veelgemaakte fouten bij het instellen van de wekfunctie
Een terugkerende fout is het verwarren van de gewone tijdsinstelling met de alarminstelling, waardoor de klok per ongeluk op een verkeerd tijdstip afgaat of helemaal niet. Bij mechanische wekkers wordt ook regelmatig vergeten de wekfunctie apart aan te zetten met het schuifje, waardoor de wijzer wel op de juiste tijd staat maar het alarm niet klinkt. Bij digitale klokken is het raadzaam na het instellen te controleren of het alarmsymbool op het display daadwerkelijk actief is, en niet alleen de tijd is ingesteld. Twijfelt u welk type wekfunctie het beste bij uw situatie past, dan geeft de tafelklok-keuzehulp een gericht advies op basis van waar de klok komt te staan en wie hem gaat gebruiken.
Plaatsing en volume in relatie tot de wekfunctie
Hoe goed een wekfunctie werkt, hangt niet alleen af van het geluidstype, maar ook van waar de klok staat. Op een nachtkastje vlak naast het hoofdkussen is een gematigd volume vaak al voldoende, terwijl een klok verderop in de kamer, bijvoorbeeld op een ladekast, juist gebaat is bij een hoger volume om dezelfde wekkracht te behouden. Sommige mensen zetten de klok bewust iets verder van het bed neer, zodat ze moeten opstaan om het alarm uit te zetten; dat werkt goed tegen te lang doorslapen, maar is minder praktisch bij een klok met een kleine wekfunctie-wijzer die van dichtbij afgesteld moet worden. Houd bij de plaatsing ook rekening met de akoestiek van de kamer: op een houten plank of een harde ondergrond klinkt een mechanisch belsignaal vaak luider door dan op een zachte kast met een tapijt eronder.
